Krasnobród ośrodkiem twórczości ludowej.

krasnobludek
Administrator
Posty: 378
Rejestracja: 22 lis 2016, 16:45

Krasnobród ośrodkiem twórczości ludowej.

Postautor: krasnobludek » 15 gru 2016, 10:30

Znalezione w necie
Ośrodek garncarski w Krasnobrodzie w powiecie zamojskim powstał na początku XIX w. dzięki osiadłym tam rodzinom Olszewskich, Wyszyńskich, Maruszaków i Kołtunów. W latach 1860-1865 pracowało tam 4 majstrów, którzy nie zrzeszyli się jednak w cechu. Zawód przechodził z ojca na syna lub bliskiego krewnego. Bywało, że garncarstwem zajmowały się również kobiety. Po stu latach, w połowie XX w. pracowało w Krasnobrodzie 5 garncarzy. Byli to: Teofil Kołtun, Jan Kowalczuk, Maria Kawka, Władysław Lalik wraz z siostrami Józefą i Antoniną. Ta ostatnia nie toczyła na kole, a lepiła drobne figurki zwierząt. Józefa zaś toczyła miniaturki naczyń. Pod koniec lat 80 pracował tylko Jan Kowalczyk, uczeń Jana Kowalczuka. Obecnie na początku XXI w. ośrodek ten należy do zamarłych.

W pracowniach garncarzy krasnobrodzkich toczono: garnki, dzbanki, ładyszki (o kształcie dzbanków bez dziobka, a czasem bez ucha) miski oraz doniczki. Naczynia charakteryzowały się wysmukłymi kształtami o słabo profilowanych brzuścach. Miski posiadały szerokie kołnierze i silnie zaznaczone dna. Kasnobród znany był z drobnych figurek ceramicznych-gwizdków, w postaci ptaszków, koziołków, baranków, jelonków i piesków. Powstawały tam również miniaturki dzbanków, garnków, dwojaczków, i flakonów. Naczynia wypalano na czerwono, choć przed 1939 r. produkowano również siwaki. Czerwone naczynia pokrywano glazurą uzyskaną domowym sposobem z tlenku ołowiu. Glazura w połączeniu z barwą wypalonej gliny , nadawała wyrobom lekko żółtawy lub oliwkowy odcień. Ornament skromny, malowany punktowo w połowie brzuśca, na dnie i wewnętrznych ściankach misek, nakładano pędzelkiem moczonym w roztworze siarczanu miedzi lub pobiałki. Gwiazdki, gałązki, przecinki i krokiewki tworzyły ciemnozielone i kremowe plamy. Ceramikę z Krasnobrodu zdobiono również ornamentem rytym, umieszczanym zazwyczaj u podstawy szyjki naczyń lub na grzbietach zwierzątek. Wyroby krasnobrodzkie, a szczególnie drobiazgi, zabawki urzekają swoją naiwną prostotą.

Krasnobród znany był przede wszystkim z zabarwionych żół-tawo lub oliwkowo ceramicznych gwizdków w postaci:ptaszków, koziołków, baranków, jelonków
i piesków, oraz miniaturek dzbanków, garnków,dwojaczków i flakonów, zdobionych ornamentem malowanym punktowo lub rytym.


Na terenie Lubelszczyzny wiele ośrodków skrzyń i arskich
znajdowało się w powiecie zamojskim - Krasnobród, Skrzynie te były bogato zdobione malowanymi ornamentami o motywach roślinnych
wkomponowanych w żółte tło. Ornament pól wykonywano najczęściej kolorem
czerwonym lub brązowym. W Krasnobrodzie robiono także skrzynie o białych polach
z wzorem drzewka o spiralnie zakręconych gałązkach.


Wśród wymienionych ośrodków wyróżnić należy Krasnobród, w którym
obok mężczyzn pracowały kobiety garncarki - siostry Józefa i Antonina Lalik (które
zajmowały się ręcznym wyrobem figurek, miniaturowych naczyń-zabawek, a także
koziołków, jelonków, czy gwizdków w formie ptaszków) oraz Maria Kawka (toczyła
naczynia użytkowe).


Choć zwyczaj pieczenia korowaju już zanikł, a jego miejsce
zajął tort, to są jeszcze kobiety, które potrafią go upiec, m.in.: Irena Moskal z
Krasnobrodu (pow. zamojski)

krasnobludek
Administrator
Posty: 378
Rejestracja: 22 lis 2016, 16:45

Re: Krasnobród ośrodkiem twórczości ludowej.

Postautor: krasnobludek » 02 lut 2017, 18:16

Obrazek


Wróć do „Nie dajmy Im odejść w zapomnienie”

Kto jest online

Użytkownicy przeglądający to forum: Obecnie na forum nie ma żadnego zarejestrowanego użytkownika i 0 gości